Są trzy bardzo szczególne przypadki, kiedy "magia" zadatku nie działa i jest on po prostu zwracany wpłacającemu w równej kwocie: po pierwsze, gdy umowa została rozwiązana za zgodnym porozumieniem obu stron. Po drugie, gdy niewykonanie umowy nastąpiło na skutek siły wyższej (tzw. okoliczności, za które żadna ze stron nie ponosi odpowiedzialności). Po trzecie, gdy wina leży po obu stronach w równym stopniu.

To bardzo niebezpieczna sytuacja. Prawo zakłada, że w przypadku braku jasnego zapisu, że wręczana gotówka była zadatkiem (i braku zwyczajów nakazujących w danej branży wnoszenie zadatków), w przypadku sporu sądowego niezdefiniowana prawnie wpłata zostanie automatycznie potraktowana jako zaliczka, a tym samym straci ona funkcję odszkodowawczą (np. nie będziesz mógł żądać jej podwojenia).

Pokwitowanie to niezwykle ważny dokument księgowo-prawny! Nawet jeśli w samej umowie znajduje się punkt „Kupujący wniósł zadatek w gotówce”, to osobne, pisemne pokwitowanie (jak to z naszego generatora) fizycznie udowadnia, że do przekazania banknotów faktycznie doszło. W przypadku wpłat przelewem wystarczy prawidłowo opisany tytuł przelewu (np. „Zadatek na remont zgodnie z umową z dnia…”).